ICT-bekwaamheidseisen

Hoofduitgangspunt:

• De student creëert ict-rijke leeromgevingen voor leerlingen en cursisten.

Dat betekent:

• De student heeft kennis van (geavanceerde) ict-hulpmiddelen binnen de onderwijspraktijk.
• De student past adequaat ict-hulpmiddelen toe in de onderwijspraktijk.
• De student staat stil bij de invloed van ict-ontwikkelingen binnen de samenleving en reflecteert op de betekenis hiervan binnen de onderwijspraktijk.
• De student durft te experimenteren met ict-toepassingen in de onderwijs- en opleidingenpraktijk.

BRON: ICT-e-notitiejan2005

Onderwijs en ICT

Je hoort het steeds maar weer:

"Het begint allemaal met visie. Wat wil je precies? Waarom wil je dat? En dan pas organisatie en realisatie."
bron

Ik weet 't niet, maar lerarenopleidinggewijs kan je niet wachten tot er iemand een keer een visie ontwikkelt. De mensen die er over gaan hebben meestal niet veel met ICT. Ze zullen zich dus moeten laten leiden door hogeschoolbreed ICT-beleid en de adviezen van 'ICT-specialisten'.

Hogeschoolbreed is er geen sprake van een onderwijskundige visie op de inzet van ICT. Men stuurt op onderwijslogistiek en generieke ICT-middelen waarbij het vooral gaat om administratie en informatievoorziening. Dat laatste lukt maar half.

Zelfs de ICT-specialisten komen meestal niet veel verder dan het uitrollen van allerlei ICT-middelen waar maar weinig mensen echt van staan te juichen.

Het gevolg is dat er omtrent de integratie van ICT in het onderwijs voor docenten niet veel te verwachten is. Dan maar wachten tot er een keer een visie wordt ontwikkeld? Dat zoiets dan wordt gerealiseerd? Volgens mij ben ik dan al met pensioen, dus ik denk niet dat het verstandig is daarop te gaan wachten.

Daarnaast is het moeilijk te voorspellen wat de inzet van ICT kan opleveren. Als daar nu heel erg duidelijk ideeën over zouden zijn, maar dat is niet het geval. Je weet meestal niet van te voren wat wel en niet werkt. Meestal blijkt dat pas in de praktijk. Dat vereist experimenteren en uitproberen. Toets alles en behoudt het goede, zullen we maar zeggen. Je kunt dus niet wachten met realiseren totdat je weet wat je precies wilt. Het is echt een kwestie van 'learning by doing'.

Daar bovenop zit er nog een probleempje voor wat betreft de inzet van ICT bij al die verschillende soorten onderwijs. Er bestaan nauwelijks generieke oplossingen voor alle soorten van onderwijs. Ik zet bij de verschillende vakken die ik geef ICT al op verschillende manieren in. Van 'veel' tot 'nauwelijks' en soms zelf heel specifiek voor dat vak. Dat wil niet zeggen dat zoiets voor andere docenten of voor andere vakken dan ook zou werken. Het heeft natuurlijk heel veel te maken met mijn 'eigen doceerstijl'. ICT moet niet alleen aansluiten bij de 'leerstijlen van studenten' maar ook bij de 'doceerstijl' van de docent.

Je begrijpt 't al... Er bestaan geen generieke oplossingen, alles is altijd anders...

Hoe zou dat komen?

"Nederlanders schreeuwen het alleen niet van de daken als ze vinden dat ze briljant zijn of als ze iets nieuws bedacht hebben om in het onderwijs in te zetten. Amerikanen doen dat wel. De kleinste overwinningen worden gedeeld met de rest van de wereld."
bron

Zen en de kunst van het ouderworden

Als je ouder wordt dan heb je natuurlijk al van alles meegemaakt, fouten gemaakt, domme dingen gedaan en nog zo wat. De kunst is dan om vooral niet je eigen perceptie van de werkelijkheid te verwarren met de werkelijkheid. Het is wel begrijpelijk, maar 't klopt niet. Je kunt wel denken dat je 't bij het juiste eind hebt, maar waarom zou dat zo zijn? Het idee dat je wijzer wordt als je ouder wordt is natuurlijk onzin. Je wordt misschien juist wel minder flexibel, minder fantasierijk, misschien word je wel steeds dommer, maar misschien ook wel niet.:-)

Ik heb vandaag m'n lesje weer geleerd. Als S. zegt dat Maple haar niks zegt dan kan ik natuurlijk wel denken dat ze 't mis heeft, maar erg waarschijnlijk is dat niet. Sterker nog: je kunt er gif opnemen dat ik 't bij 't verkeerde eind had. Mijn idee 'dat hebben ze gedaan' wil er gewoon niet 1-2-3 uit. Dat is ouderdom, ouder-dom,... snap je:-))

Nee... misschien is dat wel de grote uitdaging. Probeer een beetje flexibel te blijven in de bovenkamer. Probeer je (net als voorheen!) eerst goed te informeren voordat je zo maar iets roept. Denk vooral niet dat je andere mensen begrijpt. Alle mensen zijn bijzonder en uniek. Wat mensen beweegt of hun ware aard laat zich niet eenvoudig inschatten aan de buitenkant. Hou de geest een beetje open en fris!

Twitter, TweetDeck en zo...

Eigenlijk wilde ik helemaal niet Twitteren. Het kwam me toch volstrekt nutteloos voor om te weten wat 'iedereen' zo doet en waar ze uithangen en zo... Maar ja, in het kader van mijn 'deskundigheidsbevordering' moet ik natuurlijk wel een beetje bijblijven. Ik was er dus ooit mee begonnen, toen weer gestopt, weer begonnen en toen weer gestopt.

Maar een tijd geleden toch weer begonnen en 't wordt steeds leuker. Ik volg zo'n 62 mensen en wordt door 73 mensen 'achtervolgt'. Meestal zijn dat dezelfde mensen, maar er zitten ook een paar algemene dingen in die ik volg. Nou ja, je begrijpt wel...

Na een tijdje heb je (vind ik dan) toch wel een aantal hele bijzonder mensen in je timeline (heet dat zo?). Sommige zijn bijzonder grappig, sommige hebben diepe gedachten, goede ideeën, sturen leuke links, schrijven interessante stukjes in hun weblog of maken muziek... Kortom: leuk, leuk en leuk!

Inmiddels ben ik een beetje aan het experimenteren met Twitter voor wiskundeleraar.nl en wisfaq.nl. Als je meerdere accounts hebt dan is TweetDeck wel handig. Je moet dan nog wel een beetje uitkijken waar je wat twittert, maar op zich is dat wel grappig.

• Twitter wiskundeleraar.nl
• WisFaq twittert...

Dat kan toch allemaal maar!

Naast 'All friends', 'Mentions' en 'Direct Messages' heb ik een kolom in TweetDeck met een zoekopdracht. Daar zoekt ie dan de hele dag Twitter af op bepaalde zoektermen. Het ding zoekt dan naar vermelding van 'wisfaq', 'wiswijzer', 'wikiwijs',...

Als je nu iets meer wilt weten over bijvoorbeeld 'n@tschool' of 'natschool' dan kan je dat er bij zetten. Je kunt dan zien wat er zoal over getwitterd wordt en dat werkt zeer verhelderend. Je moet het maar 's proberen. Na een paar dagen krijg je dan wel een beetje een idee hoe daar zo over gedacht wordt...

Wisdow of the Crowd, zullen we maar zeggen. Of telt dat niet? Ik dacht dat nu juist web2.0 was. Iedereen roept 's wat en dan weet je hoe 't zit! Lijkt me nogal handig.

Maar wat erg fijn is dat je zo'n zoekopdracht ook weer uit kan zetten. Hetzelfde geldt voor de mensen die je volgt. Mensen die (bij nader inzien) toch niet zo veel interessants te melden hebben of mensen die met dingen bezig zijn die ik niet begrijp of zelfs mensen die met dingen bezig zijn die ze zelf niet begrijpen. Kortom: bevalt het je niet? Zet ze gewoon UIT!

Hoe anders is dat in het normale leven! Ik vind dat wel fijn...:-)

Stupidity

"You can never underestimate the stupidity of the general public."
Scott Adams

Het kwam er niet van

"In de lange tijd dat Gremmé aan de school verbonden was heeft hij meermalen met de gedachte gespeeld weg te gaan, een nieuwe uitdaging aan te pakken, maar het kwam er niet van."
bron

Proberen efficiënter te werken

Eén manier om te proberen de werkdruk te verminderen is, zo lees ik in de notulen van de laatste vakgroepvergadering, efficiënter te werken. Ik zit daar nu al een tijdje over na te denken. Dit heb ik toch vaker gehoord!

Op mijn 'oude schooltje' ben ik een keer naar de directie gestapt met de 'mededeling' dat de tweede correctie op zulke korte termijnen in combinatie met les (en de rest) toch wel een behoorlijke belasting was. Als advies kreeg ik toen om dat dan maar in de les te doen. Zet de leerlingen aan het werk en ga iets nuttigs doen... zoiets:-)

Ook heb ik tijdens een docentenbijeenkomst wel 's iemand van de directie horen roepen dat als docenten vinden dat ze 't te druk hebben dat dan misschien een cursus timemanagement op z'n plaats is. Het ligt dus niet aan het taakbeleid, je bent gewoon een sukkel die niet weet hoe je de kantjes er af moet lopen.

Gelukkig zijn er altijd dingen die nooit veranderen. Problemen met de werkdruk? Vind je de tijd die je krijgt voor je lessen te weinig? Vind je dat het management de verkeerde keuzes maakt? Dat ze proberen vooral zoveel mogelijk de docenten zo min mogelijk ruimte geven? Ja? Je bent een sukkel! Probeer gewoon 's efficienter te werken!

Lijkt me een goed plan. Vandaar dat ik zoveel mogelijk onzinnige werkzaamheden, zinloze bijeenkomsten en andere ongemakken probeer te vermijden. Meestal vind men dat niet leuk, maar 't is onvermijdelijk en het gevolg van de keuzes die men (niet) maakt.

Een andere mogelijkheid is natuurlijk gewoon niet te veel tijd besteden aan de voorbereiding van je lessen, de inrichting van je onderwijs en het nakijkwerk maar een beetje te laten versloffen. Document ingeleverd? Dan zal het wel goed zijn toch? Vooral niet gaan lezen! En vooral niet afkeuren, want dan moet je 't later nog een keer gaan nakijken! Ik weet niet...

Onderzoek lerarenopleiding en ICT

Op Onderzoek laat zien wat echt werkt staat wel iets aardigs in het kader van 'ICT en onderwijs':

Onderzoek lerarenopleidingen en ICT
Vier opleidingen zijn onderzocht om een beeld te krijgen van hoe ze met ICT omgaan. Rapporten zijn te vinden op internet, vertelde Wijngaards. Jammer genoeg beschik ik niet over de links; als iemand ze wel heeft, laat het me weten. De praktijk van ICT-gebruik bij deze lerarenopleidingen leidde tot de volgende aanbevelingen:

• Het vertalen van visie naar een realistisch beleidsplan gebeurt bijna nergens.
• ICT-beheer moet in professionele handen zijn.
• Zorg voor breed gedragen innovaties in maakbare stappen
• Let op een voortdurende herijking van prioriteiten.
• Zorg dat grote middengroep van docenten geen keus heeft
• Bij aaname van nieuwe docenten moeten ICT-vaardigheden belangrijk zijn.
• Gebruik de kennisbasis ICT-competenties van ADEF.
• Zorg voor een didactische helpdesk.
• Stuur zelf dingen aan.
• Samengaan van onderzoek en onderwijs.

Dat klinkt goed, maar ik zie er voor wat betreft de lerarenopleiding niet veel van terug. Zeg maar gewoon helemaal niets... dus vandaar misschien!?

De dialoog over onderwijskwaliteit

"Te veel nadruk op smalle kwaliteit van onderwijs leidt tot uitholling van de professionaliteit van leraren."
bron

Het wordt steeds gekker

"Werknemers moet je niet belonen met geld, je kan er beter voor zorgen dat de werknemer iets doet omdat hij dat zelf wilt."
bron

Het onbegrepen leren

Vanmorgen zag ik ergens de kreet 'niet-gestuurd leren' voorbij komen. Is dat iets nieuws? Na het 'nieuwe', 'onbedoelde', 'onzichtbare' en 'andere' leren hebben we dan nu ook het 'niet-gestuurd leren'. Voor elke scheet een nieuwe kreet...:-)

Ik probeer me dat dan altijd concreet voor te stellen. Je zet een aantal jongens en meisjes in een ruimte en roept 'ik zeg niks!' en 'succes!' en dan maar kijken wat er gebeurt?

Dat zal wel niet het idee zijn. Er is veel verwarring omtrent 'leren'. Meestal bedoelt men 'onderwijzen', want 'leren' dat doet iedereen altijd en overal. Of je nu een spelletje speelt, doelloos uit het raam zit te staren of gewoon een liedje zingt... Leren doe je altijd. Slap uit je nek kletsen, een stukkie schrijven, twitteren, gronzelen of als je zit te malen. Allemaal leren, leren en nog meer leren...

Het is zonneklaar dat kinderen zomaar van alles leren zonder dat iemand daar iets voor moet doen. Zoiets als 'natuurlijk leren' is een onzinnig begrip want leren is altijd natuurlijk, het zit ingebakken in de menselijk natuur. Onderwijskundigen e.d. hebben bedacht dat het toch wel geweldig zou zijn als kinderen op school op een natuurlijk manier alles leren. Maar dat gebeurt altijd al.

Het probleem is echter dat we graag willen dat kinderen dingen leren die wij belangrijk vinden (lezen, rekenen en nadenken). Dat willen we dan graag regelen. Ik noem dat altijd maar even 'onderwijs'. Maar hoe zorg je er nu voor dat kinderen op een natuurlijke manier en intrinsiek gemotiveerd dingen gaan leren die ze helemaal niet willen leren? Dingen die eigenlijk helemaal niet interessant zijn. Niet relevant, niet gewenst, onzinnig en doelloos?

Vroeger riepen we dan gewoon 'dat is belangrijk voor later'. 'Wacht maar, als je groot bent dan zul je ons dankbaar zijn. Geloof me maar!' Maar daar kan je tegenwoordig waarschijnlijk niet meer mee aan komen.

Maar helemaal vreemd is die gedachte niet. Hoe kunnen kinderen weten wat belangrijk is om te weten als je niet weet wat er is te weten? Hoe kun je als docent willen sturen zonder te sturen? Dat gaat dus niet.

In het algemeen kunnen mensen altijd veel meer dan ze zelf weten. Mensen kunnen veel meer dan ze zelf willen. De belangrijkste opdracht van het onderwijs is om leerlingen over dat soort drempels heen te helpen, het maximale uit leerlingen te halen en zelfs onwilligen te verleiden tot mooie prestaties.

Volgens mij moet je daar als docent alles aan doen wat binnen je mogelijkheden ligt. Dat is wat docenten doen! Het idee dat als je nu maar 'niks doet' dat het 'vanzelf goed komt' is natuurlijk onzin. Het gaat er nu juist om dat onderwijs zo in te richten dat er goede resultaten worden behaald en iedereen toch blij is...:-)

En toen werd het stil...

"En toen werd het stil... want ondanks alle inspirerende verhalen over ontwrichtend innoveren, creatief ondernemen en instituutvrij leren, blijft het in de praktijk van het onderwijs angstvallig rustig."
bron

Je kunt beter je mond houden

Soms vraag je je wel 's af waar iedereen mee bezig is. Zo schijnen wij regelmatig te moeten vergaderen. Ik weet niet waarom. Om elkaar weer 's te zien? Dan kan je beter iets leuks gaan doen. Vergaderingen kan ook, maar dan moet dat wel zin hebben. Daar zijn natuurlijk wel wat handige tips en nuttige suggesties voor te bedenken!

Maar daar gaat het natuurlijk helemaal niet om. Ik ben gewoon dom geweest. Ik heb steeds gedacht dat communiceren belangrijk was. Je collega's en je leidinggevende op de hoogte houden van de dingen die je doet, waar je je zorgen om maakt en dat soort grappen. Je mening over zaken en omstandigheden die misschien niet zo goed gaan ventileren. Dingen delen en beschikbaar stellen.

Maar dat is natuurlijk onzin. Je moet gewoon zoveel mogelijk zwijgen en de dingen voor jezelf houden. Voldoe gewoon aan de gestelde randvoorwaarden en zorg dat je de toegedeelde taken zo'n beetje acceptabel uitvoert en je verder maar niet al te veel aantrekken van de rest. Gewoon een 'low profile' aanmeten. Vooral niet reageren! Zwijg waar je kan zwijgen. Stribbel gewoon lekker mee zoals de rest.

Stom dat ik daar niet eerder aan gedacht heb. Dat ga ik maar 's doen.:-)

Opmerkingen, meningen en observaties

Vooruit maar. Ik was eigenlijk van plan om voorlopig verder het zwijgen toe te doen, maar een aantal opmerkingen, meningen en observaties wil ik jullie niet onthouden:

• Je eerst verdiepen in een onderwerp voordat je er een mening over uitspreekt is ook een vorm van bescheidenheid.
• Sommige mensen lezen slecht. Sommige mensen lezen niet. Sommige mensen lezen tussen de regels door dingen die er niet staan.
• Veel mensen verwarren hun kijk op de wereld met de werkelijkheid.
• Mensen die niks te vertellen hebben kunnen misschien ook maar beter zwijgen.
• De wereld is werkelijk vergeven van proleten, leeghoofden en idioten.

Gaat lekker he?:-)

Ja, nee, dat is helder

"Wiskundigen worden gezien als personen die niet helemaal meekrijgen wat er in de maatschappij gebeurt. Gelukkig is dit beeld aan het veranderen, want het aantal studenten stijgt weer."
bron