Heb ik iets gemist?

Als ik er zo 's over nadenk: eigenlijk hoor ik er ook niet echt meer bij. Ik ben al afscheid aan het nemen... in mijn hoofd... #veelplezier ermee - het wordt nooit meer zoals het was - als het al ooit zo was...:-)

• It begins with a blessing, it ends with a curse
  Making life easy by making it worse

De vraag is dan wat je dan nog wel of niet doet. Het is nog een beetje te vroeg om dat precies te kunnen beoordelen. Misschien gaat het hele feest wel niet door en moet ik nog 6,5 jaar doorploeteren. Ik ben er nog niet uit...

---

• Werkplan

Verdwaald

"If we don't get lost, we'll never find a new route"
Joan Littlewood

Bovenstaand citaat is één van mijn favoriete citaten. Je weet maar nooit hoe een koe een haas vangt. In het onderwijs moet je niet bang zijn om te experimenteren en andere dingen uit te proberen. In het onderwijs geldt maar één wetmatigheid en dat is dat er geen wetmatigheden zijn...:-)

De kerncompetentie van een docent is om naar eer en geweten te doen wat nodig is en als dat niet werkt de dingen anders aan te pakken, je moet iets veranderen, je verzint een list, je probeert andere dingen uit. Ga niet bij de pakken neerzitten en maak een plan. Toets alles en behoud het goede. Herhaal dit proces en ontdek nieuwe wegen...:-)

• Begrip en inzicht

---

• Werkplan

Minimoog Model D

Ken je deze boeken al?

Bol vraagt op basis van mijn eerder bestellingen of ik misschien ook geïnteresseerd ben in deze boeken:

• Wiskunde in 30 seconden
  Diverse auteurs
• Het wiskundeboek
  Clifford A. Pickover 
• Basisboek wiskunde
  Jan van de Craats 
• Wanneer is Cheryl jarig?
  Quintijn Puite 
• Wiskunde voor in bed, op het toilet of in bad
  Simon Koolstra 
• Ik was altijd heel slecht in wiskunde
  Jeanine Daems 

Hoe komen ze er op?:-)

---

• Zie ook Bedankt!

Fritz!Box 7369

Het onzekerheidsprincipe van de leraar

Ik vraag wel eens aan leerlingen waar ik ze het meest mee geholpen heb.
't Antwoord is elke keer anders.
Olga

Ik ben al een tijdje bezig met het schrijven van het vakwerkplan voor wiskunde HAVO/VWO bovenbouw. Ik heb nu een aantal pagina's geschreven, maar verder schiet het niet erg op. 't Is ook behoorlijk lastig. Bij werkvormen en differentiatie binnen de les staat zoiets als:

Welke afspraken zijn binnen het vak per afdeling gemaakt met betrekking tot werkvormen en vormen van differentiatie? Leggen de werkvormen een relatie met de onderwijsvisie van de school?

De bedoeling is dat ik hier een zinnig antwoord op geef. Afspraken? Relatie met de visie van school? 't Is nog een studie apart...:-)

Nu zou ik deze vragen voor mezelf nog wel kunnen beantwoorden. Ik zou kunnen beschrijven wat ik allemaal zo heb uitgedacht, uitgevoerd, veranderd of van plan ben... maar dat is dan alleen wat ik doe. 't Is nog niet zeker of mijn manier de beste manier is en al helemaal niet of dit voor mijn collega's dan ook maar de beste manier moet zijn. Dat gaat te ver...:-)

Een bijkomend probleem is dat ik niet doe wat er in het vakwerkplan staat. Ik doe nieuwe dingen, maar die veranderen dan ook weer zo snel dat opschrijven wat ik precies doe ook niet zo veel zin heeft. Althans niet in zoiets als een vakwerkplan. Ik schrijf er wel over, maar ik geloof niet dat iemand dat leest.

Als je nu 's ietsje verder nadenkt over wat docenten doen dan kan je bijna niet anders concluderen dat een kerncompetentie van een docent is dat je naar eer en geweten zo goed mogelijk probeert les te geven. Dat is uiteraard gebaseerd op je kennis en ervaringen. Je doet wat nodig is, maar je kijkt tegelijkertijd heel goed of je inspanningen ook het gewenste resultaat hebben. Mocht dat niet het geval zijn dan moet je iets anders gaan doen.

Het gevolg is dat je nooit zeker bent of wat je doet wel is wat werkt. Resultaten uit het verleden geven nu eenmaal geen garantie voor de toekomst. Het verandert steeds en je komt er gaandeweg achter wat wel en niet werkt. Er zijn heel veel factoren die een rol spelen, je kunt het gewoonweg niet voorspellen. Ik noem dat het onzekerheidsprincipe van de leraar.

Dat lijkt misschien een beetje vreemd maar dat is nu juist waarom het werkt. Ik geef les in samenspraak met de leerlingen, met mijn collega's, met de ouders en met de schoolleiding. Wij doen dat samen. Iedereen die denkt dat hij of zij het beter weet heeft het per definitie mis. Dat weet je niet...

Mijn indruk is dat de kwaliteit van docenten vooral te maken heeft met het flexibel kunnen inspelen op wat er gebeurt. Bij klassikale uitleg moet je kunnen zien of wat je staat te vertellen begrepen wordt. Als leerlingen aan het werk zijn moet je kunnen zien of dat op de goede manier gebeurt. Je moet aan wat leerlingen zeggen kunnen opmaken wat er goed gaat en waar het beter kan. Als je toetst dan moet je de resultaten op hun waarde kunnen inschatten, enz.

Dit hele proces is behoorlijk ingewikkeld. Van leerdoelen naar uitvoering, van evaluatie naar innovatie. De kunst is om bij elke omstandigheid, elke klas, elk niveau met alle bijkomende kenmerken die het verschil maken de juiste keuzes kunnen maken.

Dat betekent vaak dat je iets nieuws moet bedenken, van de afspraken afwijkt en kiest voor de leerlingen, voor het proces en het uitvoeren van de taken die je gesteld zijn. Bij mij is dat ik probeer de leerlingen zo goed mogelijk wiskunde te leren bijvoorbeeld. Hoe dan ook...:-)

Het alternatief

Jelmer Evers heeft op Welk Alternatief een verwijzing opgenomen naar 'the National Board’s Five Core Propositions for Teaching':

The Five Core Propositions form the foundation and frame the rich amalgam of knowledge, skills, dispositions and beliefs that characterize National Board Certified Teachers (NBCTs).
bron

Jelmer schrijft:

"Wat nu steeds meer begint door te dringen in de Verenigde Staten en ook daarbuiten is dat een vorm van 'teacher leadership' nodig is om dit te bereiken. Niet alleen om goed onderwijs te bewerkstelligen, maar ook om docenten te behouden voor het onderwijs."
bron

Dat laatste is dan een soort van actueel. Misschien is het interessant om te kijken naar die 5 proposities in het kader van 'havo-didactiek' waar wij ons mee bezig hebben gehouden in het kader van leerKRACHT. Ik probeer maar 's een (vrije) vertaling te geven van de 5 proposities:

1. Leraren zijn zeer betrokken bij hun leerlingen en hun leerproces.
2. Leraren beschikken over uitgebreide vakkennis, zowel inhoudelijk als voor wat betreft de didactiek.
3. Leraren zijn verantwoordelijk voor het aansturen en bewaken van het leerproces.
4. Leraren denken systematisch na over wat ze doen en leren van hun ervaringen.
5. Leraren maken deel uit van een leergemeenschap.

Op de website van NBCTs kan je er per propositie nog veel meer over lezen. Dat is zeker aan te raden.

Ik denk dat deze 5 uitgangspunten allemaal belangrijk zijn. Monomane belangstelling voor één van de punten zal niet noodzakelijkerwijs leiden tot betere docenten. Je zou het lijstje kunnen gebruiken voor een sterkte-zwakte-analyse. Waar ben je goed in? Waar kan je verbeteren? Waar moet er iets gebeuren? Waar wil je je mee bezig houden? Wat voor een docent ben jij eigenlijk?

Ik zou nog best iets zien in het verder uitwerken van alle punten, maar men moet ook niet meteen overdrijven. Voor mij geeft het op dit moment een aardig 'raamwerk' om te praten over 'docentgedrag' en 'kwaliteit'. Ik ga daar maar 's mee stoeien.

Ik vind het mooi.:-)

Zinloos getwitter

Ik kom, in toenemende mate, een leuk aantal zinloze tweets tegen in mijn TweetDeck. Dat varieert van volstrekt zinloos tot irritant.

• Ik heb vandaag een goed gesprek gehad met @huppeldepup...

Wat moet je daar mee? Moet de hele wereld weten dat je kennelijk in staat bent een goed gesprek te voeren? Waar ging dat dan over? Kunnen wij daar misschien iets van leren? Mogen we weten waar het over ging misschien?

• Vandaag hebben we een hele inpirerende bijeenkomst gehad....

Meestal met een foto erbij, maar waar het nu over ging? Hebben we iets gemist? Hadden we er bij moeten zijn dan? Moeten die mensen niet werken? Kunnen we nog ergens de opbrengsten vinden van die bijeenkomst? Dat, zeg maar, de mensen die er niet waren er misschien ook iets aan zouden kunnen hebben? Of wil je alleen maar even laten weten dat je goed bezig bent?

• Bedankt voor je e-mail. Ik heb het plaatje opgeslagen...

Ja... leuk... communiceren via twitter over e-mail... en ook bedankt... Ik weet alleen niet zo goed waarvoor... Was het leuk? Interessant voor anderen misschien? Of was het geheim? Schokkend? Niet voor iedereen geschikt?

• Heeft er iemand voor mij informatie/lesmateriaal over ...

Lekker makkelijk. Zeker te lui om zelf te zoeken of om iets zelf te maken. Je roept iets en dan hopen dat je van alles krijgt toegeworpen? Dat kan natuurlijk wel, maar doe je dat zelf dan ook? Of ben je meer van het nemen dan van het geven?

• RT Ik vind het boekje van @huppeldepub erg interessant...

Elke vermelding van je boekje op Twitter retweeten is natuurlijk wel een mogelijkheid. Maar na een tijdje wordt het vervelend. Ok, je hebt een boekje geschreven en je bent succesvol. Dan mag je best trots zijn, maar je moet niet overdrijven.

• ... people unfollowed me

Tja... dat verbaast me niks. Ik vraag me dan altijd af waarom zou je dat willen weten? Sommigen mensen volgen je en anderen stoppen er mee. Nou en? Moet je daar iets mee? Wat is je doel? Zo veel mogelijk volgers? En dan? Ga je dan zinnige dingen roepen? Ik weet het niet...

• Ik ben bij Albert Heijn op de huppeldepupstraat...

Dat is boeiend. Is daar iets te beleven dan? Moeten wij je nu op komen zoeken? De GGD bellen? De politie alarmeren? Of juist vooral de andere kant op lopen...

• Ik heb zojuist 20 meter gelopen in 0:31:22 uur...

Nou ja.. zoiets dan... Knap hoor.  't Is maar goed dat we daarvan op de hoogte zijn. Ik weet niet precies wat ik daar mee moet, maar vooruit maar. Goed bezig.

---

Nu ja, je begrijpt het al. Er is weliswaar veel informatie beschikbaar, maar wat nu precies de bedoeling is van al die inhoudsloze berichten? De wereld laten weten dat je lekker bezig bent? Laten weten dat je er bent? Laten weten dat er dingen zijn die verder niemand kan zien? Dingen roepen om de onderlinge verbondenheid te versterken? Je vlaggen zetten?

Dat kan allemaal, maar ik weet alleen niet of ik daar nu op zit te wachten...

Gelukkig zijn er ook veel mensen die aardige dingen delen waar je wel iets aan hebt, waar je iets van kan leren of iets anders mee kan. Soms hebben ze dat niet echt zelf bedacht, maar vaak ook wel.

Dat laatste is verreweg het aardigst, vind ik...:-)

Wiskundig denken

"Behind Ma’s suggestion, [...] is the simple (but so often overlooked) observation that, at its heart, mathematics is not a body of facts or procedures but a way of thinking. Once a person has learned to think that way, it becomes possible to learn and use pretty well any mathematics you need or want to know about, when you need or want it."
bron

• Zie ook wiskundige denkactiviteiten

Wie gaat dat betalen?

Er wordt al jaren gesproken over de werkdruk in het onderwijs. De werkdruk in het onderwijs neemt echter eerder toe dan af:

Ook in het voortgezet onderwijs is er sprake van hoge werkdruk door extra taken, zegt CNV. Ruim de helft van de docenten aan middelbare scholen vindt dat de school te veel activiteiten op zich neemt naast het lesgeven. bron

Aan de andere kant schijnt er toch steeds meer geld naar het onderwijs te gaan. Je vraagt je af waar dat blijft. Waarschijnlijk komt dat niet terecht bij 'het primaire proces'.

Er wordt niet geinvesteerd in kleinere klassen, beter lesmateriaal, ICT die werkt of extra tijd om leerlingen te helpen. Wat moet je doen als je wel de ambitie hebt om het onderwijs te verbeteren maar niet de middelen?

Ik denk dat er dan maar één mogelijkheid is. Laat docenten gratis dingen doen waar ze, normaal gesproken, voor betaald zouden moeten worden.



Je zult het niet geloven maar laten er nu allerlei clubjes te bestaan die tegen betaling de school heel graag willen helpen om dat voor elkaar te krijgen. Weliswaar non-profit, maar dat betekent nog niet dat het geen geld kost. Waar bleef dat extra geld voor 't onderwijs ook weer? O ja...:-)

Er worden ook nog wel 's pogingen ondernomen waarbij docenten gratis hun lesmateriaal kunnen inleveren. In het kader van 'delen om te vermenigvuldigen' of zoiets. Dat dan allerlei mensen centjes verdienen aan het rondpompen van jouw intellectueel eigendom? Hoe dom kan je zijn?

Wat moet je als goedwillende docent doen? Je kunt niet altijd dwarsliggen. Ik denk dat ik daar wel een soort oplossing gevonden heb, maar dat ga ik niet vertellen. Dat kan je beter zelf ontdekken, tenzij je er voor wilt betalen...:-)

Leuke en interessante weblogs in 2010

In 2010 gaf ik de volgende tips:

Leuke en interessante weblogs (geheel willekeurig...:-)

• Mudd Math Fun Facts
• Wilfred Rubens
• Trendmatcher tussen ICT en onderwijs
• The Big Picture
• Alles kan altijd beter
• KarinBlogt
• Wauwel
• Back2School
• ...
• ...

Waarmee ik maar wil zeggen dat de wereld weliswaar zeer snel verandert, maar soms ook niet...:-)

Startbijeenkomst

Het Nederlandse onderwijs is beter dan we denken maar niet zo goed als we zouden willen. De regering heeft de ambitie uitgesproken om het Nederlandse onderwijs van goed naar excellent te brengen. Een doelstelling die breed gedeeld wordt en al tot diverse initiatieven heeft geleid.

Stichting leerKRACHT sluit hier naadloos op aan met de ontwikkeling van een getoetste, praktische en kopieerbare aanpak waarbij scholen zelf de kwaliteit van hun onderwijs aanzienlijk kunnen verbeteren.

Hoe los je een probleem niet op?

Welkom bij deel 1 van de cursus 'waarom veranderen als alles goed gaat?'. Vandaag gaan we ons bezig houden met de vraag: 'hoe voorkom je dat een probleem wordt opgelost?'.

Ontkenning
De beste manier om te voorkomen dat je een probleem oplost is ontkennen dat het een probleem is. Geef de opdracht terug met de toevoeging: 'dit is geen probleem'.

Eigenaarschap
Ook een goede manier om te voorkomen dat je een probleem oplost is verklaren dat het niet jouw probleem is. Geef aan dat je wel ziet dat het een probleem is, maar dat je dit niet als jouw probleem ziet en anderen het dus ook maar moeten oplossen.

't Is vol
Een andere insteek kan zijn dat je aangeeft dat je 't probleem erkent, je ook wel zou willen meewerken om het probleem op te lossen maar dat daar dan wel iets tegenover moet staan. Je hebt het tenslotte druk genoeg met van alles en nog wat, dus voor dit probleem is er gewoonweg onvoldoende ruimte.

Ervaringen
Ook een goede manier is erkennen dat het een probleem is, dat je dat ook wel zou kunnen oplossen, maar dat zoiets geen zin heeft omdat je al zo vaak gezien hebt dat zoiets toch niet werkt. Wat je ook aan geweldige oplossingen bedacht hebt men wilde er gewoon niet aan.

Meestribbelen
De laatste werkwijze komt het meeste voor denk ik. Je erkent dat er een probleem is, dat het inderdaad 'ons' probleem is en je belooft alles in het werk te stellen het probleem aan te pakken. In de praktijk probeer je dat ook wel, zo'n beetje... maar niet te hard. Dat wordt in het algemeen meestribbelen genoemd. Je doet mee, maar niet 'echt'... Het helpt hierbij enorm als je je dommer voordoet dan je bent. Mensen zullen je laksheid minder aanrekenen omdat je nu eenmaal niet zo snugger bent... zoiets:-)

Conclusie
Mijn stelling is dat grote problemen creatieve oplossingen vragen. Loop niet weg van het probleem maar ga 's nadenken over oplossingen. Geen smoesjes, maar daden. Wie weet waar je uitkomt...

Dat wordt niks

De volgende keer als iemand roept 'dat wordt niks' dan kan je altijd nog even dit filmpje draaien. Computers? Een broodsnijmachine? The Beatles?
Dat wordt niks...:-)

Was er dan een plan dan?

Ik geloof dat ik deze zoektocht maar even laat zitten.

• Maak het verhaal verder zelf af en kleur de plaatjes... Ik heb 't met is.gd/MfuFxY wel gehad...:-)) volgend jaar meer....
• Denk maar niet dat er kant-en-klare oplossingen te vinden zijn... is.gd/FLuUdI zelf doen! #montessori - ben ik er van af:-))
• Over zoiets als is.gd/Pahxdu kan ik dan weer lang nadenken. Wat heet gratis? Ergens klopt er iets niet...
• "En excuses zijn op z’n minst ook op zijn plaats" - excuses... sorry... alvast dan bij deze... #vreemde gang van zaken.:-)

Dat is ook een trend. Niet meer webloggen maar je 'getwitter' in je weblog plakken. Het is duidelijk een combinatie van paashaas en aardappelmoeheid. Tot later...

• Opbeurende berichten

Nee hoor echt niet...

't Is echt niet zo dat als je 24 jaar in het onderwijs werkt dat je dan wel 's het gevoel hebt dat je alles al een keer eerder hebt meegemaakt. Dat je heel vaak denkt 'waar heb ik dat toch meer gehoord?'. Dat je echt allemaal nieuwe ideeën tegen komt die je echt nog nooit eerder hebt gezien. Echt niet...

Selecteren aan de poort

Eigenlijk heb ik er helemaal niets (meer) mee te maken, maar het idee dat lerarenopleidingen aan de poort zouden moeten selecteren is geen goed plan. Ik kan daarvoor een heleboel argumenten aandragen, denk ik, maar dat ga ik niet doen. Niet gratis en voor niets...:-)

De vraag is wie gaat beoordelen of een student mogelijkerwijs geschikt of ongeschikt zou zijn voor het docentschap. Wie kan dat? Zelfs als je denkt dat je dat kunt (wat al zeer twijfelachtig is) dan zou je je moeten afvragen of je dat moet willen? Wie denk je dan helemaal wie je bent? Dat je in 10 minuten kan beslissen over de toekomst van een student? Kom op zeg.

Ik snap wel dat je in extreme gevallen ernstige twijfels kan hebben. Het is ook niet verkeerd om een aankomend student daarvan op de hoogte te stellen maar uiteindelijk zal de student zelf moeten (mogen) beslissen.

Het beste bewijs? Ik heb in 10 jaar lerarenopleiding de meest maffe studenten zien uitgroeien tot geweldig goede leraren. Wie had dat kunnen bedenken? Ik niet. Ik heb zelfs studenten jarenlang in de klas gehad waarvan ik (eigenlijk) niet goed begreep waarom ze leraar wilden worden. Tot het moment dat ik ze een keer 'echt' aan het werk zag. En wat denk je? Ik bedoel maar. Er is geen enkele relatie tussen 'hoe iemand overkomt' en 'hoe iemand voor de klas staat'.

Ik heb zelf wel 's aan een intervisieprojecten meegedaan. Collega's die je al jaren kent blijken voor de klas zo anders dan je dacht, zo leuk en zulke goede leraren...

Kortom: ik weet dat bescheidenheid een schaars goed aan het worden is, maar denken dat je vantevoren aan een student kan zien of hij of zij geschikt is als docent is een illusie. Als je dat denkt moet je je misschien wel af gaan vragen of je zelf wel helemaal spoort...:-)

Nee, jongens en meisjes, zo werkt het niet. Leerlingen zijn allemaal anders, scholen zijn allemaal anders, docenten zijn allemaal anders... Simpele en generieke oplossingen bestaan niet. Daarvoor is de wereld te ingewikkeld.

Je moet er maar 's over nadenken. Ergens klopt er iets niet. Selecteren aan de poort is een slecht plan. Je moet studenten gewoon opleiden tot goede docenten. Geef die 'bevlogen mafketels' die ondanks alles, in deze tijd, leraar willen worden de kans om zich te ontwikkelen tot de excellente docenten die we nodig hebben en hou 's op met die onzin...

Blinde vlekken

Een verdienste van de psychologie is dat ze een aantal blinde vlekken heel grondig heeft blootgelegd. Er zijn een aantal redenen om je werkelijkheidsbeleving af en toe in twijfel te trekken:

1. Onze hersenen versimpelen de werkelijkheid.
2. We zien van nature verbanden en betekenissen, zelfs als ze er niet zijn.
3. We geven de voorkeur aan gebrekkige getuigenissen boven onafhankelijk onderzoek
4. We zijn geneigd om onze vermoedens te bevestigen, niet om ze onderuit te halen.
5. Onze geheugens zijn minder betrouwbaar dan we denken.

bron

Er is altijd meer te ontdekken dan je denkt

De afgelopen dagen heb ik van alles ontdekt. De eerste keer met de Breuken en de tweede keer met de Exponentiele vergelijkingen. Er valt altijd wel iets te ontdekken.

Vroeger moest je als wiskundedocent altijd opgaven bedenken die een 'beetje leuk' uitkwamen. Dat is op zich al een soort kunst. Grappig genoeg kon dat nog wel 's leiden tot allerlei ontdekkingen. De 'ontdekking' van de exponentiele vergelijkingen bijvoorbeeld zou je nu zo in DWO kunnen gebruiken. Dat geeft dan allerlei 'random vergelijkingen' die leuk uitkomen.

Zo zie je maar toch maar weer dat alles nut heeft. Nou ja... nut...:-)

Wat is waar?

In het plaatje hierboven zijn de staafjes allemaal even lang. Dat kan je makkelijk controleren door te meten. Kennelijk kun je, zelfs niet in eenvoudige situaties, afgaan op je waarneming. Dingen kunnen heel anders lijken dan dat ze zijn. Een lineaal is in dit geval een instrument om vast te stellen of 'wat je ziet' wel klopt. Dat klopt dus niet...

Nu is dit nog redelijk eenvoudig. Ondanks dat je weet dat het anders is ontkom je er niet aan de staafjes als ongelijk te zien. Dat is wonderlijk toch? Maar als dat bij zoiets simpel al ingewikkeld is hoe zou dat zijn bij de meer complexe vormen van introspectie, observatie en gepercipeerde werkelijkheid? Daar is dan toch vrijwel geen beginnen aan?

Gelukkig hebben we voor het tegengaan van bijgeloof, waandenkbeelden, vooroordelen en andere vormen van verstoorde waarneming iets uitgevonden. Dat heet wetenschap. Theorieën, hypotheses, onderzoek, toetsen, herhalen, verifiëren, enz...

Het is verstandig om juist de dingen die iedereen als vanzelfsprekend beschouwt aan een onderzoek te onderwerpen. Een verkeerde diagnose leidt niet tot genezing. Dat is misschien iets om in het nieuwe jaar aan te denken.